تبلیغات
Lab 87
Lab 87
 
قالب وبلاگ
نظر سنجی
نظر شما؟





درباره بیماریهای خونی بیشتر بدانیم

خبرگزاری فارس: اگر تعداد گلبول های قرمز خارج از محدوده طبیعی باشد و یا قسمتی از ساختمان گلبول معیوب باشد، عمر گلبول ها كوتاه شده و زودتر از موعد مقرر (120روز) از بین می روند. به این ترتیب، بیماریهای خونی مختلفی در بدن انسان ایجاد می شود.


سلولهای قرمز خون انسان وظیفه اكسیژن رسانی به قسمت های مختلف بدن را به عهده دارند. آنها این كار را از طریق ماده ای در درونشان به نام هموگلوبین انجام می دهند. هموگلوبین دارای دو قسمت است. قسمت اول از چهار زنجیره ( رشته) درست شده است و قسمت دوم را اتم آهن تشكیل می دهد. گلبول قرمز باید به میزان كافی آهن داشته باشد تا بتواند اكسیژن را حمل نماید. همچنین تعداد و شكل ظاهری هموگلوبین باید سالم و طبیعی باشد.
اگر تعداد گلبول های قرمز خارج از محدوده طبیعی باشد و یا قسمتی از ساختمان گلبول معیوب باشد، عمر گلبول ها كوتاه شده و زودتر از موعد مقرر (120روز) از بین می روند. به این ترتیب، بیماریهای خونی مختلفی در بدن انسان ایجاد می شود. بعضی از این بیماریها ارثی، بعضی اكتسابی هستند.
برخی بیماریهای خونی به شرح زیر می باشد

1) كم خونی ناشی از خونریزی؛
وقتی فردی دچار خونریزی می شود، در طول یك تا سه روز بخش مایه پلاسما جایگزین می شود. ولی این امر موجب كاهش غلظت گلبول قرمز در خون می شود. در خونریزی های مزمن، فرد نمی تواند آهن را به اندازه ای كه از دست می دهد از روده ها جذب كند تا صرف ساخت هموگلوبین نماید. بنابراین اندازه ی گلبول قرمز از حد طبیعی كوچكتر شده و هموگلوبین كمتری را درون خود جا می دهد. این امر باعث می شود تا اكسیژن مورد نیاز بافتها به اندازه كافی به آنها نرسیده و بافتهای بدن دچار كمبود اكسیژن شوند.
2) كم خونی همولیتیك؛
در این بیماری گلبول های قرمز سالم هنگام عبور از طحال و كبد، توسط آنتی بادی هایی كه در بدن به علت عفونت، ناسازگاری خونی به دلیل تزریق خون نامتجانس، ناسازگاری خون مادر با نوزاد خود، مصرف بعضی داروها و یا بدون علت خاص تولید شده اند، منهدم می شوند. در این بیماری گلبول های قرمز بسیار شكننده شده و هنگام عبور از مویرگها و طحال به آسانی پاره می شوند. در نتیجه طول عمر گلبول كوتاه گشته و میزان تخریب گلبول از میزان تولید بیشتر می شود در نتیجه بیمار دچار كم خونی شدید می شود.
3) كم خونی مگالوبلاست؛
در مغز استخوان، سلولهائی به نام سلولهای ریشه ای یا خون سازِ چند خاصیتی ( سلولهای زاینده یا بنیادی) وجود دارد. این سلولهای بنیادی به سرعت تكثیر شده و به تعداد بسیار زیادی گلبول قرمز، گلبول سفید و پلاكت تبدیل می شود. گلبول های قرمز برای رشد و بلوغ سریع علاوه بر آهن نیاز به ویتامین B12 و اسید فولیك دارند.كمبود این ویتامینها باعث ناتوانی مغز استخوان در تولید كمی و كیفی گلبول ها شده، و اندازه گلبول ها بزرگتر از حد طبیعی می شود، كه در این شرایط ماكروسیت خوانده می شوند. ماكروسیت ها غشائی نازك و شكننده دارند و بجای اینكه مقعرالطرفین باشند، غالباً نامنظم، بزرگ و بیضوی شكل هستند. این سلولهای بد شكل پس از ورود به جریان خون قادر به حمل اكسیژن هستند، اما شكنندگی آنها باعث می شود تا عمر كوتاهی داشته در حدود 1.2ا 1.3حالت طبیعی عمر داشته باشند. این نوع كم خونی را مگالو بلاستیك گویند. این بیماری در صورتی كه فقدان ویتامین B12 ،سه تا چهار سال به طول انجامد ایجاد می شود
4)كم خونی فقر آهن؛
یك نوع كم خونی است كه در اثر كمبود آهن بوجود می آید. كم خونی فقر آهن، ممكن است در اثر خونریزی و یا در اثر مصرف كم غذاهای آهن دار بوجود آید.
آهن، اساسی ترین ماده ی اولیه ساختمان گلبول قرمز است، چون در انتقال اكسیژن به تمام بدن، نقش اصلی را دارد و در واقع آهن اكسیژن ها را به دوش می كشد و گلبول بدون آنها نمی تواند اكسیژن رسانی را به خوبی انجام دهد.
خوردن غذاهایی مانند گوشت قرمز، جگر، مرغ، ماهی و ... در پیشگیری از فقر آهن موثر است. همچنین انواع خشكبار مثل برگ آلو، انجیر خشك و كشمش منابع خوبی از آهن هستند.
5)هموفیلی؛
یك نوع بیماری خونی است كه در آن خون منعقد نمی شود، یا به كندی انعقاد حاصل می شود و بیشتر در مردان دیده می شود. علت این بیماری فقدان یكی از عوامل انعقاد خون می باشد. بیشتر مبتلایان به هموفیلی از كمبود فاكتور 8 رنج می برند. علائم به صورت خونریزی از عضلات و مفاصل، سر، گردن، شكم و دستگاه گوارش می باشد. در این افراد سرعت خون ریزی شدیدتر از افراد سالم نیست، بلكه مدت زمان خون ریزی طولانی خواهد بود. این بیماری یك بیماری ارثی است.
6) لوسمی (سرطان خون)؛
معمولاً در هنگام ابتلا به یك بیماری عفونی، تعداد گلبول های سفید زیاد می شوند، تا بدن بتواند با عوامل عفونت مبارزه كند، اما پس از بهبودی تعداد گلبول ها تا حد طبیعی كاهش می یابد. اگر افزایش تعداد گلبول های سفید به طور مداوم و بدون هیچ گونه دلیلی ادامه یابد به آن (لوسمی) گویند. در این حالت مراكز گلبول ساز از نظم خارج شده و به طور زیان باری به تولید گلبول های سفید می پردازند. افزایش تعداد گلبول های سفید، مجالی برای تولید گلبول های قرمز و پلاكت ها باقی نمی گذارند و به همین دلیل تعداد این سلول ها در خون كاهش می یابد؛ در نتیجه این بیماری با كم خونی و خون ریزی های داخلی همراه است.
7 )تالاسمی؛
تالاسمی واژه ای است كه از تركیب دو كلمه تالاسا Thalassa به معنی دریا و Emia امی به معنی خون ساخته شده است و به آن آنمی مدیترانه ای یا آنمی كولی نیز می گویند. این بیماری نخستین بار توسط یك دانشمند آمریكایی به نام دكتر كولی شناخته شد. این بیماری یك بیماری ارثی است، و زمانی كه زنجیره های سازنده هموگلوبین دچار اشكال شوند، ایجاد می شود.
تالاسمی به دو نوع تالاسمی مینور و تالاسمی ماژور طبقه بندی شده است.
الف) تالاسمی مینور؛ تالاسمی مینور یك بیماری تلقی نمی شود، بلكه در واقع یك مشخصه خونی است كه مانند رنگ پوست به ارث می رسد. زندگی فرد مبتلا به تالاسمی مینور كاملاً عادی است و می تواند به فعالیت های روزمره خود بپردازد. فقط از طریق انجام آزمایش خون می توان این ژن را شناسایی كرد. این افراد در واقع كم خونی مشكل ساز ندارند، اما در صورت ازدواج دو فرد مبتلا به تالاسمی مینور به احتمال 25 درصد فرزندی مبتلا به تالاسمی شدید خواهند داشت.
ب)تالاسمی ماژور؛ هنگام ساخته شدن گلبول های قرمز در مغز استخوان افراد مبتلا به تالاسمی ماژور به مقدار كافی هموگلوبین ساخته نمی شود و گلبول های قرمز خون این بیماران تقریباً خالی از همو گلوبین است. این بیماری در چند ماه اول زندگی نشانه های واضحی ندارد و بیمار در هنگام تولد طبیعی است، ولی از حدود شش ماهگی ( بین سه ماهگی تا 18 ماهگی) نشانه های بیماری آشكار می شود كه عبارتند از؛ رنگ پریدگی، اختلال در خواب و غذا خوردن، حالت تهوع ،. . . و در ادامه زندگی بیمار، تغییر قیافه صورت، اختلال رشد، پوكی استخوان، بلوغ جنسی تأخیری، نارسائی قلبی، اختلال عملكرد غدد داخلی مانند لوزالمعده و بروز دیابت ممكن است، ایجاد شود. بنابر این طول عمر این افراد از حد معمول كوتاه تر است. اگر تالاسمی شدید باشد و اقدامات درمانی انجام نشود، این بیماری سبب مرگ فرد مبتلا به تالاسمی ماژور در دوران كودكی خواهدشد. با تزریق مكرر خون هر 4 هفته یكبار و حفظ سطح مناسبی از خون می توان طول عمر فرد را افزایش داده و تا حد زیادی از تغییرات استخوانی و اختلال رشد در بیمار جلوگیری كرد.
در تالاسمی ماژور عمر گلبول های قرمز به كمتر از 20 روز كاهش می یابد در حالیكه یك گلبول سالم بعد از 120 روز از بین می رود، بنابر این مغز استخوان باید به صورت مداوم گلبول قرمز بسازد، اما به دلیل آنكه گلبولهای جدید نیز بیمار هستند، تنها با تزریق خون می توان به بدن فرد مبتلا به تالاسمی ماژور گلبول قرمز سالم رساند.
انجمن تالاسمی ایران در سال 1370 طرح كشوری پیشگیری از تالاسمی را به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی ارائه نمود. در سال 1375 این طرح به صورت كشوری به اجرا در آمد. اساس این طرح بر غربالگری كسانی بنا شده است كه در آغاز زندگی مشترك قرار دارند. اگر هم زن و هم مرد به صورت پنهان دچار این عارضه باشند ( تالاسمی مینور) در این صورت خطر جدی برای ابتلا فرزندانشان وجود دارد با آزمایش ساده خون و با مطلع شدن از این مشكل به ناچار باید یكی از دو راه زیر را انتخاب كرد؛
1) انصراف از ازدواج، كه این كار كم خطر ترین، عاقلانه ترین و ارزان ترین راه است.
2) مراجعه به یك آزمایشگاه ژنتیك و پیشگیری از تولد بیمار تالاسمی در هفته های اول بارداری. البته باید توجه داشت كه پیشگیری با كمك آزمایشات ژنتیك ارزان نبوده و موفقیت آن وابسته به بارداری حساب شده و تحت نظر پزشك است.
بر اساس آمارهای موجود طی سال های اخیر به دلیل اطلاع رسانی كافی در خصوص پیشگیری قبل از ازدواج ، میزان تولد نوزادان تالاسمی كاهش یافته و از سوی دیگر طول عمر این بیماران در كشورمان رو به افزلیش است.

[ دوشنبه 9 آذر 1388 ] [ 12:47 ب.ظ ] [ روح الله مهدیان ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
فروش بک لینک طراحی سایت